السيد الخوئي

515

توضيح المسائل ( فارسي )

احكام دية ( مسأله 2806 ) اگر كسى كه بالغ وعاقل است عمدا وبه نا حق مسلمانى را بكشد ، در صورتي كه مقتول ، مرد يا پسر باشد ولى كشته مىتواند قاتل را عفو كند يا بكشد . ولى اگر مقتول كافر باشد قاتل أو را كه مسلمان است نمىتوان كشت واگر مقتول مسلمان زن يا دختر باشد اگر چه قاتل مىشود قاتل مسلمان أو را كشت لكن اگر قاتل مرد باشد بايد نصف دية أو را به ولى أو بدهند واگر قاتل ديوانه يا نا بالغ باشد مطلقا دية بايد بدهند ودية آن بر عاقله است كه معناى آن خواهد آمد ونيز ولى مىتواند به مقدارى كه طرفين راضى شوند از قاتل دية بگيرد . ودر صورتي كه رضايت آنها به ديه‌اى باشد كه در شرع معين شده است چون تقديرات شرعي در دية مختلف است اختيار تعيين آن با قاتل است ومىتواند هر كدام كه براي أو آسان تر است اختيار نمايد . بنابر اين مىتواند قيمت نقره را كه از ساير اقسام دية كمتر است بدهد وآن به حساب قران قديم إيراني كه يك مثقال بوده پانصد وبيست وپنج تومان مىشود واعتبار آن به قران قديم است نه به ريال رائج امروزى اما اگر از روى خطاى محض بكشد مثلا براي حيواني تير بيندازد واشتباها كسى را بكشد ، ولى كشته حق ندارد أو را بكشد ، اما مىتواند از عاقله ( يعنى قوم وخويشان پدرى قاتل ) ودر صورت ندادن آنها از خود قاتل ، دية بگيرد .